powrót do Aktualności

Wzbogacanie żywności – witamina D

19 stycznia 2026

Ramy prawne UE – co należy do państw członkowskich, a co do prawa unijnego?

Zasady dodawania witamin i składników mineralnych do żywności w Unii Europejskiej są określone na poziomie unijnym w rozporządzeniu (WE) nr 1925/2006, które ustanawia wspólne ramy prawne dla wzbogacania żywności, w szczególności:

  • wykaz dozwolonych witamin i składników mineralnych,
  • dozwolone formy tych substancji,
  • ogólne warunki ich stosowania,
  • wyłączenia (np. w odniesieniu do niektórych kategorii żywności nieprzetworzonej).

WAŻNE: Treści, koncepcje i opracowania publikowane przez IGI FOOD LAW stanowią własność intelektualną IGI FOOD LAW i podlegają ochronie na podstawie przepisów prawa autorskiego. Wszelkie inspiracje są mile widziane, jednak prosimy o etyczne korzystanie z naszych materiałów oraz poszanowanie praw autorskich i know-how IGI FOOD LAW.

Jednocześnie prawo unijne nie harmonizuje w pełni kwestii decyzji, czy wzbogacanie danej kategorii żywności ma charakter dobrowolny czy obowiązkowy. W tym zakresie kompetencje pozostają po stronie państw członkowskich, które mogą zezwalać na dobrowolne wzbogacanie żywności na zasadach określonych w rozporządzeniu 1925/2006 oraz  wprowadzać obowiązkowe systemy wzbogacania, o ile są one uzasadnione względami zdrowia publicznego, proporcjonalne i zgodne z prawem UE (w tym zasadami rynku wewnętrznego).

Polska i inne państwa UE – różne modele wzbogacania

W Polsce wzbogacanie żywności ma co do zasady charakter dobrowolny, z wyjątkiem określonych przypadków wynikających z przepisów. Inne państwa członkowskie, w szczególności kraje nordyckie, od lat stosują obowiązkowe wzbogacanie wybranych produktów, zwłaszcza w witaminę D, co jest uzasadniane uwarunkowaniami klimatycznymi oraz udokumentowanymi niedoborami tej witaminy w populacji.

Finlandia: rozszerzenie obowiązkowego wzbogacania mleka w witaminę D

Podczas posiedzenia Stałego Komitetu ds. Roślin, Zwierząt, Żywności i Pasz (PAFF) Komisji Europejskiej omówiono projekt fińskiego rozporządzenia zmieniającego rozporządzenie Ministerstwa Rolnictwa i Leśnictwa w sprawie wzbogacania odtłuszczonego mleka w witaminę D.

Zgodnie z przedstawionym projektem Finlandia:

• utrzymuje obowiązek wzbogacania odtłuszczonego mleka w witaminę D,
• rozszerza ten obowiązek na odtłuszczoną maślankę (skimmed buttermilk),
• dopuszcza wzbogacanie ekologicznej maślanki w witaminę D.

Produkty ekologiczne a handel wewnątrzunijny

W toku dyskusji Finlandia odniosła się również do istotnej kwestii dotyczącej statusu produktów ekologicznych w handlu wewnątrzunijnym. W odpowiedzi na pytanie jednego z państw członkowskich wskazano, że ekologiczne mleko i maślanka wzbogacone w witaminę D zgodnie z przepisami fińskimi mogą być wprowadzane do obrotu jako produkty ekologiczne w innym państwie członkowskim, pod warunkiem, że to państwo członkowskie również posiada analogiczne obowiązkowe przepisy dotyczące wzbogacania w witaminę D. Stanowisko to potwierdza, że w przypadku produktów ekologicznych ocena zgodności nie może abstrahować od krajowych regulacji dotyczących obowiązkowego wzbogacania, nawet jeśli produkt spełnia wymogi prawa UE w państwie pochodzenia.

Znaczenie dla firm

Projekt ma istotne znaczenie dla producentów i dystrybutorów produktów mlecznych, w szczególności przy planowaniu sprzedaży transgranicznej w UE, w kontekście składu i oznakowania produktów ekologicznych oraz przy ocenie, czy dany produkt może zachować status „eko” na rynkach innych państw członkowskich. W praktyce oznacza to konieczność indywidualnej analizy dla każdego rynku docelowego, z uwzględnieniem zarówno przepisów unijnych, jak i krajowych systemów obowiązkowego wzbogacania. Ocena projektu aktu prawnego przez Komisję Europejską nadal trwa. Obowiązkowy sześciomiesięczny okres standstill w ramach procedury notyfikacyjnej upływa 5 marca br.

Wsparcie EKSPERTÓW IGI FOOD LAW

Eksperci prawa żywnościowego IGI FOOD LAW wspierają producentów i dystrybutorów żywności w kompleksowej ocenie zgodności produktów wzbogacanych – zarówno na etapie projektowania składu, jak i planowania wprowadzenia do obrotu na rynkach krajowych oraz w handlu wewnątrzunijnym.
Doradzamy m.in. w zakresie kwalifikacji prawnej produktów, dopuszczalności i obowiązku wzbogacania, relacji pomiędzy przepisami dotyczącymi wzbogacania a regulacjami dla żywności ekologicznej, a także w zakresie oznakowania i komunikacji z organami nadzoru. Zapewniamy również bieżący monitoring zmian legislacyjnych i wsparcie strategiczne przy ocenie ryzyk regulacyjnych związanych z różnicami krajowych systemów wzbogacania w UE.
Zapraszamy do przesyłania pytań  igifoodlaw@igifoodlaw.com

 

 

Newsletter

Zapisz się do naszego newslettera, by otrzymywać regularne wiadomości.