14 marca 2025 r. Rada UE zatwierdziła mandat negocjacyjny dotyczący nowych technik genomowych (NGT) w rolnictwie i żywności. Wprowadzane regulacje mają wspierać innowacje i zrównoważony rozwój sektora rolno-spożywczego, jednocześnie zapewniając bezpieczeństwo zdrowotne i środowiskowe. Co te zmiany oznaczają dla firm działających w branży spożywczej?
ZMIANY W REGULACJACH
Nowe przepisy przewidują podział roślin uzyskanych za pomocą technik NGT na dwie kategorie:
- NGT kategorii 1 – rośliny, które mogłyby powstać w sposób naturalny lub w wyniku tradycyjnej hodowli. Zostaną zwolnione z przepisów dotyczących GMO i nie będą wymagały specjalnego oznakowania jako GMO, choć materiał siewny musi być odpowiednio oznaczony.
- NGT kategorii 2 – pozostałe rośliny modyfikowane genetycznie, które nadal będą podlegać przepisom dotyczącym GMO, w tym obowiązkowej ocenie ryzyka i oznakowaniu.
Dodatkowo, wykorzystanie technik NGT w rolnictwie ekologicznym będzie wykluczone.
ZNACZENIE DLA FIRM
- Nowe regulacje mogą przyspieszyć wprowadzanie na rynek bardziej odpornych na suszę, choroby czy zmiany klimatu roślin. Oznacza to większą dostępność surowców o lepszych parametrach jakościowych, co może wpłynąć na zmiany w formulacjach produktów spożywczych. Firmy zajmujące się przetwarzaniem i dystrybucją żywności będą musiały zwracać uwagę na oznakowanie surowców pochodzących z roślin kategorii 2. Wprowadzono zasadę, że jeśli na etykiecie produktu pojawi się informacja o cechach uzyskanych dzięki modyfikacji genomowej (np. odporność na suszę), to muszą zostać wymienione wszystkie takie cechy.
- Firmy z sektora spożywczego będą musiały także monitorować bazę patentów na rośliny NGT kategorii 1, którą ma stworzyć Komisja Europejska. Dodatkowo, wprowadzenie nowej grupy ekspertów ds. patentów oraz zapowiedź analiz skutków regulacji mogą wpłynąć na późniejsze zmiany w dostępności surowców i kosztach produkcji.
- Zakaz stosowania NGT w rolnictwie ekologicznym oznacza, że producenci żywności ekologicznej będą musieli wdrożyć dodatkowe mechanizmy kontroli, aby uniknąć niezamierzonego kontaktu z roślinami NGT, zwłaszcza w regionach o dużym stopniu ich uprawy.
- Nowe regulacje stanowią krok w kierunku zmiany prawa dotyczącego biotechnologii rolniczej, ale jednocześnie wymagają od przedsiębiorstw większej transparentności i kontroli nad łańcuchem dostaw. Dla branży spożywczej oznacza to zarówno nowe szanse na rozwój, jak i konieczność dostosowania się do bardziej wymagających regulacji.
KOLEJNE KROKI
Przyjęcie mandatu negocjacyjnego przez Radę oznacza rozpoczęcie rozmów z Parlamentem Europejskim w celu finalizacji przepisów. W najbliższych miesiącach warto śledzić postęp prac legislacyjnych, aby dostosować strategie do nowego reżimu prawnego.
Więcej informacji TUTAJ