powrót do Aktualności
W lipcu 2025 r. Komisja Europejska przedstawiła projekt rozporządzenia zmieniającego rozporządzenie (UE) nr 1308/2013 (CMO = Common Market Organisation – czyli Wspólna Organizacja Rynków Rolnych). Pakiet obejmuje m.in.: utworzenie odrębnego sektora roślin białkowych, ujednolicenie zasad produkcji i obrotu konopiami (THC ≤ 0,3%), możliwość standardów rynkowych dla sera, białka roślinnego i mięsa (wołowina, wieprzowina, baranina/koźlina), doprecyzowanie dodatkowych ceł importowych, silniejsze wymogi gotowości kryzysowej i zapasów, korekty w cukrze (kontrakty, wysłodki).
Geneza projektu zmian do rozporządzenia 1308/2013[1] wynika z przeglądu Wspólnej Polityki Rolnej po 2027 r. oraz komunikatu Komisji Europejskiej „A Vision for Agriculture and Food”, który kładzie nacisk na zwiększenie odporności unijnego rolnictwa, stabilizację dochodów rolników oraz budowanie strategicznej autonomii w zakresie białka roślinnego. Projekt zmian łączy więc dotychczasowe instrumenty Wspólnej Organizacji Rynków Rolnych (CMO) z nowymi zasadami finansowania w ramach National and Regional Partnership Fund (NRPF) oraz Performance Regulation, które mają obowiązywać od kolejnej perspektywy finansowej. Bezpośrednim impulsem rozpoczęcia prac nad zmianami były również doświadczenia z lat 2020–2024, kiedy sektor rolno-spożywczy został poważnie dotknięty skutkami pandemii, wojny w Ukrainie i zaburzeń rynkowych.
Istotnym źródłem części proponowanych zmian był także raport Komisji Europejskiej z 2023 r. w sprawie standardów marketingowych[2]. Dokument otworzył drogę do wprowadzenia zasad dotyczących oznaczania pochodzenia dla roślin strączkowych i soi oraz zainicjował prace nad możliwą harmonizacją definicji i składu wybranych serów.
Przyjmując założenie, że zmiany w rozporządzeniu CMO zostaną przyjęte w zaproponowanym przez KE kształcie, będą miały bardzo istotne konsekwencje dla sektora spożywczego – od producentów rolnych i przetwórców, po importerów, sieci handlowe i sektor HoReCa.
Dla firm rozwijających ofertę w zakresie białka roślinnego szczególnie ważne będzie utworzenie odrębnego sektora roślin białkowych. Wprowadzenie potencjalnych standardów marketingowych i większa ekspozycja na informację o pochodzeniu sprawią, że przedsiębiorstwa będą musiały dokładniej przeanalizować swoje łańcuchy dostaw i komunikację z konsumentami. Wsparcie dla organizacji producentów i struktur międzybranżowych może zmienić układ sił w łańcuchu wartości, wzmacniając pozycję rolników, a w konsekwencji wpływając na warunki współpracy z przetwórcami i dystrybutorami.
Znaczące zmiany czekają również sektor mleczarski i mięsny. Harmonizacja definicji i składu wybranych serów oraz możliwość ustanawiania standardów jakości dla mięsa może bezpośrednio wpłynąć na praktyki produkcyjne i znakowanie. Dodatkowo wprowadzenie ochrony terminów związanych z mięsem będzie miało konsekwencje także dla producentów alternatyw roślinnych, którzy będą musieli zweryfikować swoje nazewnictwo i komunikaty marketingowe.
Firmy działające w obszarze konopi mogą zyskać większą pewność prawną dzięki harmonizacji zasad produkcji i obrotu, przy utrzymaniu progu THC na poziomie 0,3 %.
W wymiarze zarządzania łańcuchem dostaw istotnym wyzwaniem będzie wdrożenie nowych wymogów w zakresie gotowości kryzysowej. Państwa członkowskie zostaną zobowiązane do tworzenia planów reagowania, raportowania zapasów i organizowania rezerw strategicznych. To oznacza, że operatorzy – zwłaszcza w branżach związanych z produktami strategicznymi i sezonowymi – powinni przygotować się na dodatkowe wymogi sprawozdawcze i bliższą współpracę z administracją
Ważnym obszarem będzie także rewizja programu „Owoce, warzywa i mleko w szkołach”. Dostawcy muszą przygotować się do ograniczenia asortymentu do produktów mniej przetworzonych i o niższej zawartości cukru i tłuszczu, a także zapewnić działania edukacyjne i dokumentować unijne pochodzenie surowców. W związku z tym, że część decyzji zostanie przeniesiona na poziom krajowy, należy uważnie śledzić implementację w ramach NRP/NRPF.
Na osobną uwagę zasługuje kwestia innowacyjnych źródeł białka. Eksperci prawa żywnościowego IGI FOOD LAW nie tylko obserwują rynek, ale także aktywnie wspierają firmy w podejmowaniu decyzji dotyczących inwestycji w nowe technologie i współpracy z dostawcami nowatorskich składników białkowych. Bardzo wiele z tych składników kwalifikuje się bowiem jako nowa żywność w rozumieniu prawa unijnego. Taki status nie wyklucza ich komercjalizacji, ale wiąże się z koniecznością przejścia przez formalną procedurę autoryzacyjną, co w praktyce może oznaczać opóźnienie wejścia produktu na rynek nawet o kilka lat.
Dlatego przed rozpoczęciem inwestycji czy nawiązaniem partnerstwa zawsze rekomendujemy dokładną weryfikację statusu prawnego składników białkowych, aby uniknąć nieoczekiwanych barier i strat. W IGI FOOD LAW doradzamy w tym zakresie kompleksowo – zarówno prowadząc analizy statusu nowej żywności, jak i realizując procedury administracyjne związane z uzyskaniem zezwoleń, a także wspierając klientów w trakcie procesów konsultacyjnych. Dzięki temu firmy mogą lepiej zaplanować swoją strategię rozwoju i realnie ocenić horyzont czasowy dla wprowadzenia nowych produktów na rynek.
W dniach 22–23 września 2025 r. projekt rozporządzenia zmieniającego rozporządzenie 1308/2013 będzie przedmiotem obrad Rady AGRIFISH. W latach 2025–2026 spodziewane są intensywne negocjacje i poprawki, szczególnie w obszarze standardów marketingowych, ochrony terminów mięsnych czy regulacji dotyczących konopi. Większość zmian ma zacząć obowiązywać od 1 stycznia 2028 r., z okresami przejściowymi dla wybranych sektorów – czyli mniej więcej za 27 miesiecy!
Jesienna Szkoła Prawa Żywnościowego. To wyjątkowa okazja, aby nauczyć się, jak skutecznie śledzić nie tylko obowiązujące już akty prawne, ale także nadchodzące zmiany i procesy legislacyjne. Pokażemy, jak rozumieć rolę poszczególnych instytucji Unii Europejskiej w tworzeniu prawa, jak interpretować ich stanowiska i jak te informacje wykorzystywać w codziennej pracy regulatorów, działów jakości, R&D czy marketingu.
ZGŁOŚ SIĘ JUZ DZISIAJ i skorzystaj z 20% rabatu
20% – przy zgłoszeniu i wpłacie do 30 września 2025 r.
40% – przedstawiciele inspekcji (rabat nie łączy się z innymi)
PROGRAM I FORMULARZ ZGŁOSZENIOWY
[1] Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1308/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiające wspólną organizację rynków produktów rolnych oraz uchylające rozporządzenia Rady (EWG) nr 922/72, (EWG) nr 234/79, (WE) nr 1037/2001 i (WE) nr 1234/2007 (Dz. U. UE. L. z 2013 r. Nr 347, str. 671 z późn. zm.).
[2] REPORT FROM THE COMMISSION TO THE EUROPEAN PARLIAMENT AND THE COUNCIL in accordance with Article 75(6) of Regulation (EU) No 1308/2013 on new marketing standards for cider and perry and for dried leguminous vegetables and soya bean
