Organizacje branżowe wyraziły w lipcu 2025 r. zdecydowany sprzeciw wobec propozycji Wspólnego Centrum Badawczego (JRC) Komisji Europejskiej w sprawie oznaczeń dotyczących segregacji opakowań. Najwięcej kontrowersji budzi pomysł, aby podstawowym rozwiązaniem były oznaczenia w pełnym kolorze z obowiązkowym tekstem, a system oparty wyłącznie na piktogramach miał być dopuszczany jedynie w wyjątkowych sytuacjach – np. przy bardzo małych opakowaniach.
Zdaniem organizacji, takie podejście grozi powrotem do rozdrobnienia rynku wewnętrznego. Obowiązek stosowania oznaczeń z tekstem – które musiałyby być tłumaczone na języki poszczególnych państw – oznaczałby konieczność umieszczania na opakowaniu nawet 24 wersji językowych. To z kolei prowadziłoby do wyższych kosztów, nieefektywności w produkcji i zamieszania dla konsumentów.
Przemysł podkreśla, że projekt JRC stoi w sprzeczności z celami rozporządzenia PPWR[1], które zobowiązuje Komisję do wprowadzenia jednolitego, przejrzystego systemu oznaczeń dotyczących segregacji opakowań. Jest to kluczowe zarówno dla zwiększenia poziomu recyklingu, jak i dla funkcjonowania wspólnego rynku. Jednocześnie przypomniano, że Komisja w ostatnich latach wielokrotnie interweniowała przeciwko krajowym systemom znakowania, uznając je za barierę w handlu. Propozycje JRC – zamiast harmonizacji – mogą ponownie otworzyć drogę do różnych wymogów w poszczególnych państwach.
Sygnatariusze apelują, by przyszły system unijny opierał się na prostych i spójnych symbolach graficznych, bez obowiązku stosowania tekstów w wielu językach. Tylko wtedy oznaczenia dotyczące segregacji opakowań będą naprawdę pomocne dla konsumentów, a jednocześnie zapewnią harmonizację przepisów, większą efektywność recyklingu i ochronę jednolitego rynku.
Dla producentów żywności oznacza to konieczność uważnego śledzenia dalszych prac nad PPWR i wytycznymi JRC. Wybór systemu oznaczeń będzie miał bezpośredni wpływ na koszty produkcji, projektowanie opakowań oraz strategie etykietowania na wielu rynkach jednocześnie. Fragmentacja wymagań w poszczególnych państwach mogłaby oznaczać powrót do sytuacji sprzed harmonizacji – czyli dodatkowe bariery w obrocie wewnątrzunijnym i ryzyko prawne w przypadku niespełnienia lokalnych wymogów.
Niezależnie od trwających prac unijnych, warto pamiętać, że 25 października 2025 r. w Polsce (prawdopodobnie) rusza system kaucyjny. Oznacza to, że producenci napojów w opakowaniach objętych systemem (m.in. butelki plastikowe do 3 l, puszki aluminiowe do 1 l, butelki szklane wielokrotnego użytku do 1,5 l) muszą wprowadzić odpowiednie oznaczenia informujące o objęciu produktu kaucją. To dodatkowe wyzwanie w zakresie projektowania opakowań i logistyki – wymagające wcześniejszego przygotowania, by uniknąć problemów w obrocie krajowym.
Stanowisko branżowe dostępne jest TUTAJ
[1] Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2025/40 z dnia 19 grudnia 2024 r. w sprawie opakowań i odpadów opakowaniowych, zmiany rozporządzenia (UE) 2019/1020 i dyrektywy (UE) 2019/904 oraz uchylenia dyrektywy 94/62/WE (Dz. U. UE. L. z 2025 r. poz. 40).