powrót do Aktualności
Wieloletnia debata o zasadności stosowania Nutri-Score w Polsce przyniosła ważny rezultat: w piśmie z 24 września 2026 r. Ministerstwo Zdrowia poinformowało o przyjętym stanowisku dotyczącym wycofania systemu z oznakowania produktów wytwarzanych w Polsce oraz przedstawiło uzgodnione okresy przejściowe. W debacie uczestniczyły dr Izabela Tańska i Joanna Olszak z IGI FOOD LAW, konsekwentnie przedstawiając argumentację dotyczącą statusu prawnego logo i wymagań, które musi spełniać informacja na temat żywności przekazywana na zasadzie dobrowolności. Znaczenie tych zagadnień wykracza poza polski rynek: w 2026 r. pytania o dopuszczalną formę i treść takiego oznakowania trafiły również do Trybunału Sprawiedliwości UE.
© IGI FOOD LAW. Wszelkie prawa zastrzeżone. Kopiowanie, publikowanie lub wykorzystywanie chronionych fragmentów tekstu w innych opracowaniach wymaga uprzedniej zgody IGI FOOD LAW, z wyjątkiem przypadków dozwolonych prawem. IGI FOOD LAW zastrzega możliwość dochodzenia roszczeń w przypadku naruszenia praw autorskich.
Przez kilka lat ekspertki IGI FOOD LAW współpracowały z naukowcami, ekspertami i organizacjami uczestniczącymi w dyskusji o Nutri-Score. Podczas spotkań w ministerstwach, posiedzeń komisji sejmowych, dyskusji naukowych i innych gremiów przedstawiały stanowisko dotyczące podstaw regulacyjnych stosowania logo. Analizy i argumenty IGI FOOD LAW stanowiły część szerszej debaty, która poprzedziła obecne stanowisko Ministerstwa Zdrowia.
Ekspertki wnosiły do debaty kompetencję kluczową dla oceny oznakowania ustalenie, jak zakwalifikować komunikat kierowany do konsumenta i jakie wymagania wynikają z tej kwalifikacji.
To pytania o bezpośrednim znaczeniu dla przedsiębiorców. Od odpowiedzi zależy zarówno zgodność etykiety i reklamy z prawem, jak i możliwość utrzymania przyjętej komunikacji w długim okresie.
Waga problemu znalazła odzwierciedlenie w postępowaniu przed Conseil d’État, najwyższym sądem administracyjnym Francji. Postanowieniem z 16 czerwca 2026 r. sąd skierował do TSUE pytania dotyczące art. 35 ust. 2 rozporządzenia (UE) nr 1169/2011. Wniosek wpłynął 22 czerwca 2026 r. i został zarejestrowany jako sprawa C-687/26 Groupe Lactalis. Pytania dotyczą tego, czy państwo członkowskie może zalecać syntetyczną ocenę wartości odżywczej za pomocą litery lub koloru, bez odrębnego przedstawienia wartości energetycznej i ilości składników odżywczych. Drugie zagadnienie dotyczy możliwości uwzględniania w takiej ocenie elementów wykraczających poza informację określoną w art. 30, ale bezpośrednio powiązanych z jej elementami lub z dodatkowymi obowiązkowymi danymi szczegółowymi.
Dla IGI FOOD LAW jest to istotne potwierdzenie wagi zagadnienia podnoszonego w analizach Firmy: granicy między prezentacją danych o wartości odżywczej a oceną produktu opartą na algorytmie. Wątpliwości dotyczące tej granicy okazały się na tyle poważne, że francuski sąd uznał za konieczne uzyskanie wykładni Trybunału.
Odesłanie nie przesądza wyniku sprawy. Dotyczy art. 35, a nie kwalifikacji logo jako oświadczenia. W tym ostatnim zakresie Conseil d’État przyjął odmienne stanowisko, uznając Nutri-Score stosowany według specyfikacji administracyjnej za oznaczenie niestanowiące oświadczenia żywieniowego ani zdrowotnego. Tym bardziej potrzebna jest precyzyjna analiza poszczególnych podstaw prawnych.
Oczekiwany wyrok TSUE może wyjaśnić zakres zastosowania art. 35 do systemów takich jak Nutri-Score i rozstrzygnąć, czy tego rodzaju syntetyczna ocena mieści się w dopuszczalnych dodatkowych formach wyrażania i prezentacji informacji o wartości odżywczej.
Punktem wyjścia argumentacji IGI FOOD LAW było rozróżnienie między powtórzeniem danych a przekazaniem ich oceny. Powtórzenie informacji o wartości odżywczej na froncie opakowania podlega art. 30 ust. 3 i art. 34 ust. 3 rozporządzenia nr 1169/2011. Litera i kolor Nutri-Score przekazują natomiast wynik algorytmu. Samo wykorzystanie danych żywieniowych w obliczeniach nie rozstrzyga, czy wynik mieści się w dodatkowych formach wyrażania i prezentacji przewidzianych w art. 35.
Drugim zagadnieniem jest status logo jako informacji na temat żywności przekazywanej na zasadzie dobrowolności. Dobrowolność oznacza wybór zastosowania komunikatu, ale po jego zastosowaniu trzeba spełnić wymagania prawa. Art. 36 ust. 2 wymaga, aby informacja nie wprowadzała w błąd, nie była niejednoznaczna ani dezorientująca i — w stosownych przypadkach — opierała się na odpowiednich danych naukowych.
Szczególne znaczenie mają zielone oceny A i B. W odpowiedzi na pytanie parlamentarne P-003026/2019 Komisja Europejska wskazała wprost, że Nutri-Score jako całość stanowi informację dobrowolną w rozumieniu art. 36, a logo przypisujące pozytywny przekaz poprzez jasnozielony lub ciemnozielony kolor spełnia również definicję oświadczenia żywieniowego.
To rozróżnienie było ważnym elementem argumentacji IGI FOOD LAW. Zielona ocena sugeruje korzystne właściwości odżywcze produktu. Jeśli sposób jej prezentacji lub towarzysząca komunikacja sugeruje również korzyść dla zdrowia, należy dodatkowo zbadać przepisy dotyczące oświadczeń zdrowotnych. Korzystna ocena żywieniowa i deklaracja wpływu na zdrowie wymagają odrębnej kwalifikacji.
Kwalifikacja jako oświadczenie rodzi dalsze pytania o warunki stosowania. Komisja w sprawozdaniu z 2020 r. powiązała używanie systemów objętych rozporządzeniem nr 1924/2006 z ich przyjęciem przez państwo członkowskie zgodnie z procedurą powiadamiania z art. 23. Dlatego w analizach IGI FOOD LAW podnoszono potrzebę wyjaśnienia podstaw stosowania systemu w Polsce. Popularność logo ani jego przyjęcie w innym państwie nie zastępują analizy wymagań właściwych dla konkretnego rynku, z uwzględnieniem zasad swobodnego przepływu towarów.
Zgodnie z ustaleniami przedstawionymi w piśmie Ministerstwa Zdrowia z 24 września 2026 r. produkty objęte wskazanym okresem przejściowym będą mogły być wprowadzane na rynek do 31 grudnia 2028 r., a następnie pozostawać w obrocie do wyczerpania zapasów, najpóźniej do 31 grudnia 2030 r. Ministerstwo wskazuje jednocześnie, że na polskim rynku nadal będą mogły znajdować się produkty z innych państw UE, wyprodukowane i oznakowane w krajach, które oficjalnie przyjęły te systemy.
Z perspektywy regulacyjnej istotne jest, że Ministerstwo Zdrowia odwołuje się w piśmie do obowiązku krajowej notyfikacji systemów takich jak Nutri-Score — zagadnienia stanowiącego jeden z ważnych elementów argumentacji IGI FOOD LAW. Pismo nie wskazuje jednak podstawy prawnej tego obowiązku ani nie wyjaśnia kwalifikacji prawnej logo i konsekwencji braku notyfikacji, pozostawiając te kwestie bez szczegółowego uzasadnienia.
Udział w projekcie i rezultat wieloletniej wspólnej pracy są dla IGI FOOD LAW źródłem satysfakcji. Wkład Firmy obejmował analizę regulacyjną, która pozwalała stawiać konkretne pytania o legalność oznakowania i warunki jego stosowania. Projekt łączył naukę, praktykę rynkową, perspektywę konsumenta i prawo żywnościowe — obszary, których wzajemne powiązania stanowią ważną część pracy IGI FOOD LAW.
Dziękujemy wszystkim naukowcom, ekspertom i organizacjom za współpracę oraz osobom, które przez te lata tworzyły przestrzeń do przedstawiania argumentów. Wieloaspektowe projekty pokazują wartość współdziałania różnych kompetencji oraz konsekwentnej, merytorycznej pracy, a to także idea Letniej Szkoły Prawa Żywnościowego
Oprócz bezpośrednich konsekwencji, jakie może powodować konieczność zmiany opakowań, etykiet i materiałów reklamowych, sprawa Nutri-Score pokazuje również szersze ryzyko: potrzebę zmiany długoterminowej strategii marketingowej opartej na określonym komunikacie lub systemie oznakowania.
Dla firm płynie z tego ważny wniosek: status prawny informacji należy dokładnie przeanalizować przed związaniem z nią długoterminowej strategii marketingowej. Logo, hasło czy system oceny mogą stać się trwałym elementem pozycjonowania całego portfolio i budowania wizerunku marki. Niepewność co do ich podstaw prawnych może więc oznaczać konieczność przebudowy komunikacji oraz podważyć założenia, na których oparto wieloletnie inwestycje marketingowe.
Dotyczy to zarówno przekazów żywieniowych i zdrowotnych, jak i informacji o charakterze produktu, jego pochodzeniu, sposobie wytworzenia czy wpływie na środowisko. Dla każdej z tych treści trzeba ustalić właściwe przepisy, warunki użycia oraz dowody uzasadniające przekaz. Ocena powinna obejmować również obrazy, kolory, symbole i kontekst, w którym konsument odczytuje komunikat.
W IGI FOOD LAW traktujemy tę analizę jako część planowania rozwoju produktu i jego komunikacji. Pozwala ona ocenić, czy wybrany kierunek marketingowy ma podstawy prawne umożliwiające jego bezpieczne stosowanie i rozwijanie. Sprawa Nutri-Score pokazuje, jak duże znaczenie może mieć zadanie właściwych pytań regulacyjnych odpowiednio wcześnie.
Źródła:
www.europarl.europa.eu/doceo/document/P-9-2019-003026-ASW_EN.html?
