powrót do Aktualności
Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi proceduje projekt przepisów, które mogą istotnie zmienić sposób znakowania żywności sprzedawanej pod markami własnymi sieci handlowych. Projekt przewiduje obowiązek podawania na opakowaniu – obok danych podmiotu odpowiedzialnego za informacje na temat żywności – również danych rzeczywistego producenta produktu, a w określonych przypadkach importera.
WAŻNE: Treści, koncepcje i opracowania publikowane przez IGI FOOD LAW stanowią własność intelektualną IGI FOOD LAW i podlegają ochronie na podstawie przepisów prawa autorskiego. Wszelkie inspiracje są mile widziane, jednak prosimy o etyczne korzystanie z naszych materiałów oraz poszanowanie praw autorskich i know-how IGI FOOD LAW.
Zmiana może mieć duże znaczenie dla producentów kontraktowych, sieci handlowych oraz przedsiębiorstw projektujących opakowania private label. Projekt jest obecnie na etapie uzgodnień międzyresortowych. Pismem z 3 sierpnia 2026 r. MRiRW skierowało projekt do konsultacji w ramach administracji rządowej, wyznaczając 30-dniowy termin na przedstawienie stanowisk.
W uzasadnieniu do rozporządzenia czytamy: „Sieci handlowe stosują różne polityki odnośnie do jawności danych „rzeczywistego producenta”, co prowadzi do braku przewidywalności dla producentów, jak i braku spójności przekazu informacji w tym zakresie dla konsumenta.”
Projekt zakłada dodanie do rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie znakowania poszczególnych rodzajów środków spożywczych nowego § 19c. Nowe wymaganie ma znaleźć zastosowanie w przypadku, gdy opakowany środek spożywczy jest oznakowany firmą lub nazwą podmiotu prowadzącego przedsiębiorstwo spożywcze odpowiedzialnego za informację na temat żywności zgodnie z art. 8 ust. 1 rozporządzenia (UE) nr 1169/2011, ale podmiot ten nie wyprodukował produktu, lecz wprowadził go do obrotu w ramach prowadzonego handlu detalicznego. W takim przypadku etykieta miałaby dodatkowo zawierać:
Dane te miałyby zostać poprzedzone odpowiednio określeniem „Producent” albo „Importer na rynek UE”. Projekt jest adresowany przede wszystkim do modelu sprzedaży pod markami własnymi, w którym producent kontraktowy wytwarza produkt, natomiast na etykiecie jako podmiot odpowiedzialny za informacje o żywności występuje właściciel marki lub sieć handlowa.
Projekt nie poprzestaje na obowiązku podania dodatkowych danych. Określa również sposób ich prezentacji. Informacja dotycząca producenta albo importera ma być:
Oznacza to, że proponowana regulacja może wymagać nie tylko uzupełnienia tekstu na etykiecie, ale w wielu przypadkach istotnego przeprojektowania opakowania.
Projektowana regulacja nie zmienia zasad odpowiedzialności ustanowionych w art. 8 rozporządzenia (UE) nr 1169/2011. Zgodnie z tym przepisem podmiotem prowadzącym przedsiębiorstwo spożywcze odpowiedzialnym za informację na temat żywności jest podmiot, pod którego nazwą lub firmą środek spożywczy jest wprowadzany na rynek, a jeżeli podmiot ten nie prowadzi działalności w UE – importer produktu na rynek Unii. Podmiot ten odpowiada za obecność i rzetelność informacji przekazywanych konsumentowi.Art. 9 ust. 1 lit. h rozporządzenia nr 1169/2011 wymaga natomiast podania na etykiecie nazwy lub firmy oraz adresu właśnie tego podmiotu. W konsekwencji po wejściu w życie projektowanych polskich przepisów na opakowaniu produktu private label mogłyby pojawić się równolegle dane dwóch różnych podmiotów: podmiotu odpowiedzialnego za informacje na temat żywności w rozumieniu art. 8 ust. 1 rozporządzenia 1169/2011 oraz rzeczywistego producenta żywności wskazanego zgodnie z nowymi przepisami krajowymi.Samo wskazanie rzeczywistego producenta nie oznaczałoby przejęcia przez niego odpowiedzialności, którą art. 8 rozporządzenia 1169/2011 przypisuje podmiotowi wprowadzającemu produkt na rynek pod swoją nazwą lub firmą.
Nowego obowiązku nie stosowałoby się do opakowanych środków spożywczych wprowadzonych do obrotu zgodnie z prawem obowiązującym w innym państwie członkowskim UE lub w Turcji, a także do produktów pochodzących z państwa EOG i wprowadzanych do obrotu zgodnie z przepisami obowiązującymi w tym państwie. Może to w praktyce prowadzić do sytuacji, w której analogiczne produkty private label dostępne na polskim rynku będą posiadały różny zakres informacji dotyczących producenta w zależności od sposobu i miejsca ich wcześniejszego wprowadzenia do obrotu.
Projekt przewiduje 6-miesięczne vacatio legis. Jednocześnie żywność oznakowana przed wejściem w życie nowych regulacji i wprowadzona do obrotu do 30 listopada 2028 r. mogłaby pozostać na rynku do wyczerpania zapasów. Projekt znajduje się w toku prac legislacyjnych, a ze względu na jego charakter szczególne znaczenie będzie miała również procedura przewidziana w rozporządzeniu 1169/2011.
„Projektowana regulacja jest interesująca nie tylko z punktu widzenia marek własnych i producentów kontraktowych, ale również spójności całego systemu informacji umieszczanych na opakowaniach żywności. Rozporządzenie 1169/2011 bardzo precyzyjnie określa podmiot odpowiedzialny za informacje na temat żywności: jest nim podmiot, pod którego nazwą lub firmą produkt jest wprowadzany na rynek, a gdy nie prowadzi on działalności w Unii – importer. Projektowane przepisy nie zmieniają tej zasady, lecz nakładają na nią kolejny obowiązek – wskazania rzeczywistego producenta. W rezultacie na jednym opakowaniu mogą znaleźć się dane dwóch różnych przedsiębiorców, których status i zakres odpowiedzialności są odmienne. Z prawnego punktu widzenia szczególnie interesująca jest przyjęta podstawa tej regulacji. Projektodawca odwołuje się do art. 39 rozporządzenia 1169/2011, uznając produkty sprzedawane pod danymi detalisty, który nie jest ich producentem, za „szczególny rodzaj lub kategorię środków spożywczych”. Warto zastanowić się, czy pojęcie to może obejmować kategorię wyodrębnioną zasadniczo nie ze względu na cechy samej żywności, lecz ze względu na model biznesowy jej wprowadzania do obrotu. Będzie to bardzo ciekawy element oceny projektu na poziomie unijnym, zwłaszcza że art. 39 wymaga przeprowadzenia procedury określonej w art. 45 rozporządzenia 1169/2011.
Jest jeszcze szerszy aspekt proponowanej zmiany. Przedsiębiorcy przygotowują się obecnie do stosowania PPWR, który wprowadza własne obowiązki dotyczące identyfikacji podmiotów w odniesieniu do opakowania. Możemy więc dojść do sytuacji, w której na jednym produkcie spotykają się różne reżimy prawne: podmiot odpowiedzialny za informacje o żywności zgodnie z art. 8 rozporządzenia 1169/2011, rzeczywisty producent żywności wskazywany na podstawie nowych przepisów krajowych oraz podmioty identyfikowane w związku z opakowaniem na podstawie PPWR. Nie musi to oznaczać kolizji przepisów. Powstaje jednak pytanie o spójność regulacyjną oraz o czytelność funkcji poszczególnych podmiotów dla konsumenta. Jest ono tym bardziej zasadne, że projekt przewiduje bardzo wyraźną ekspozycję danych rzeczywistego producenta – w specjalnej ramce o powierzchni nie mniejszej niż 50% powierzchni znaku towarowego. Z perspektywy przedsiębiorców nie jest to przy tym dyskusja wyłącznie akademicka. Firmy już dziś planują zmiany opakowań związane z PPWR. Jeżeli projektowane polskie przepisy zostaną ostatecznie przyjęte, konieczne może być uwzględnienie w tych samych procesach kolejnego obowiązkowego elementu oznakowania. Dlatego dalsze losy projektu – w szczególności jego ocena w procedurze unijnej – zdecydowanie wymagają uważnego monitorowania.”
dr Izabela Tańska
IGI FOOD LAW
Kontakt: igifoodlaw@igifoodlaw.com
